Volgens het journaal stelt de AIVD dat de groei van het salafisme in Nederland stagneert:

De groei van het salafisme, een ultraorthodoxe stroming in de islam, stagneert in Nederland. Dat concludeert de inlichtingendienst AIVD. Aanhangers van het salafisme willen terug naar de ‘zuivere’ islam van de begintijd (rond 600 na Christus) en leven strikt naar de wetten uit deze tijd.

Twee jaar geleden waarschuwde de AIVD nog voor de toenemende invloed van salafistische imams op Nederlandse moslims. Niet omdat ze oproepen tot geweld, maar omdat ze met hun afwijzing van de Westerse samenleving de integratie van moslims belemmeren. De AIVD vreesde toen dat het salafisme zou uitgroeien tot een beweging.

Uit een recent onderzoek van de AIVD blijkt dat dit niet gebeurt. “Onze belangrijkste conclusie is dat de groei stagneert. Het leidt niet tot een brede verspreiding en dat was vooral onze zorg”, zegt Wil van Gemert, directeur binnenlandse veiligheid van de AIVD.

Hypocriet
Volgens de inlichtingendienst zijn er verschillende oorzaken voor de afgenomen groei van het salafisme. Zo krijgen de salafistische centra nauwelijks meer subsidies. Ook wordt er vanuit de allochtone gemeenschap meer tegengas gegeven. Niet alleen door gematigde moslims maar ook door niet-gelovigen en orthodoxe moslims die sommige predikers hypocriet vinden omdat ze zich zelf niet aan hun strenge regels houden.

Verder ziet de AIVD dat jonge salafistische moslims na verloop van tijd weer uittreden. “Ze zeggen dat dit niet past in een Westerse samenleving, dat het niet aansluit bij de vrijheid en eigen mening die ze willen”, zegt Van Gemert.
De inlichtingendienst signaleert wel dat de professionalisering van de salafistische centra doorzet. Studenten kunnen cursussen volgen om de salafistische boodschap verder te verspreiden. Ook blijven de centra het gedachtengoed verspreiden dat moslims zich niet moeten vermengen met de Nederlandse samenleving.

Jihad
Een positieve ontwikkeling is volgens de AIVD dat de salafistische moskeeën radicaliserende jongeren de deur wijzen. Het gaat om jongeren die een stap verder willen gaan dan het politiek salafisme en bereid zijn tot de jihad en dus geweld niet schuwen.

Zo heeft het bestuur van de As Soenah moskee in Den Haag vorig jaar een groepje jongeren de deur gewezen. Enkele van deze jongeren doken deze zomer op in Kenia. Volgens het Openbaar Ministerie waren de jonge moslims op weg naar Somalië om deel te nemen aan een jihadistisch trainingskamp.

Stromingen
Het salafisme wordt onderverdeeld in drie stromingen waarvan de geloofsleer gelijk is, alleen de strategie verschilt. Het puritisme is een niet-politieke stroming die probeert volgens de wetten van de begintijd van de islam te leven. Het politiek salaisme wil het salafisme ook verspreiden en probeert in Nederland een beweging te vormen die op termijn ook invloed en gezag verwerft. Als laatste stroming is er het jihadistisch salafisme. Jihadisten gaan nog een stap verder. Zij vinden geweld gerechtvaardigd (vooral in moslimlanden).

In Nederlands zijn vier grotere salafistische centra in Den Haag, Amsterdam, Tilburg en Eindhoven. Het doel van deze centra is het herislamiseren van moslims. Dit leidt volgens de AIVD niet tot acute aantasting van de democratische rechtsorde, wel op langere termijn tot polarisatie. Dit is een sluipend proces, aldus de inlichtingendienst.

Bekijk HIER het journaal-item met daarin onder meer een interview met Nora die de salafistische kringen inmiddels grotendeels vaarwel heeft gezegd. Het volledige interview met haar is HIER te zien.

In bovenstaande tekst en ook in het journaal komen nogal wat aspecten voor waar vraagtekens bij te zetten zijn. Al eerder heb ik vraagtekens gezet bij de schattingen van de AIVD voor wat betreft het (potentiële) aantal salafisten. Het is volstrekt onduidelijk waar men de getallen destijds op baseerde en (dus) eveneens onduidelijk waar men de getallen nu op baseert. Bij iedere religieuze beweging is er een komen en gaan van participanten, observanten en activisten; dat is hier niet anders temeer omdat de salafistische prediking wel veel vraagt van het individu.

Over de driedeling die hier genoemd wordt zal ik binnenkort eens een apart stuk schrijven. Behalve dat lang niet alle salafisten deze driedeling erkennen, krijg ik er zelf ook steeds meer moeite mee.

UPDATE

Zie het stuk van Nasrah Habiballah en Mark Reuvers op FHJ Factcheck.