Ongewenste nationaliteiten / 3 Khadija Arib

Na de ophef over Aboutaleb en Albayrak is er nu het nodige te doen over PvdA-kamerlid Arib. Volgens de Wereldomroep is zij lid van een commissie (CCDH) die de Marokkaanse identiteit van Marokkanen in het buitenland moet bewaken en verstevigen. Ook moet de commissie hooggeplaatste Marokkanen in onder meer Nederland werven voor een nog op te richten Hoge Raad.

De commissie richt zich op het volgende:

It also aims to establish a rigorous diagnosis of the reality about Moroccan migration so that the composition of the future Council, its mission and operating mode could be tuned to the complex nature and dynamics of today’s migratory phenomena and could meet two strategic aims: first to defend the interests of Moroccan communities resident abroad and second increase their contribution to the democratic development of the country.

Daarmee lijkt Marokko inderdaad te proberen de band met de migranten verstevigen. Ik vraag me daarbij ook af of dit betekent dat de koning een nieuwe hulpbron aan te boren die zijn hervormingsagenda kan ondersteunen.

Eén van de vragen is natuurlijk of en in hoeverre Arib hiermee het schoothondje van Marokko wordt. Dat lijkt me nogal meevallen zeker gezien de aanwezigheid van iemand als Menehbi in dezelfde commissie die toch moeilijk als schoothondje van Marokko en de koning gezien kan worden. Zijn aanwezigheid suggereert op z’n minst een kritische opstelling van die commissie (los van het feit of je het altijd met zijn kritiek eens bent…).

De hele discussie hierover doet nogal essentialistisch aan. Essentialistisch in die zin dat iemand die (ook) een andere nationaliteit heeft, altijd een loyaliteitsconflict heeft. Vooral nu bij Arib is dat duidelijk. Zij stelt immers in het genoemde gesprek met de Wereldomroep:

“Ik ben niet loyaal aan Nederland, ik ben niet loyaal aan Marokko, maar ik ben loyaal aan mijn principes. En dat zijn respect voor mensenrechten en vrouwenrechten.”

Arib is echter Marokkaanse en dus zou haar bemoeienis voortkomen uit haar loyaliteit met Marokko, zo is de teneur op sommige plekken.

Een andere vorm van essentialisme is dat het stimuleren van de Marokkaanse identiteit per definitie in strijd is met inburgering (Edit: Zie eerste commentaar bij die link) in Nederland en dus met Nederland. Dit komt waarschijnlijk deels voort uit de angst dat wanneer iemand loyaliteit met Marokko zou hebben, deze persoon ook onmiddellijk voor Marokko zou kiezen als het puntje bij paaltje komt. Als we er immers van overtuigd dat zouden zijn dat ‘zij’ voor ‘ons’ zouden kiezen, zou het probleem niet zo groot zijn.

Uit de verschillende commentaren bij de weblogs en artikelen waarnaar verwezen wordt, komt ook voortdurend de islam terug. Aangezien identiteit altijd een proces is van zelfidentificering (door bijv. Marokkanen zelf) en categorisering (door bijv. autochtonen), lijkt de Marokkaanse identiteit hier een mengeling van een etnische en religieuze identiteit te worden. Is dit een kwestie van moslim pesten of meten met twee maten zoals Arib stelt? Wilders kan zich niet helemaal aan deze indruk onttrekken anders zou het feit dat Albayrak en Aboutaleb moslims zijn niet door hem betreurd worden en had hij ook wel een punt gemaakt van de dubbele nationaliteit van onze toekomstige koningin.

Dit laat toch wel zien dat er een en ander veranderd is Nederland. U herinnert zich vast wel Pangeran Adipati Soejono? Inderdaad de eerste minister in Nederland die ook moslim was en afkomstig was uit Nederlands-Indië. Hij was minister van Overzeese Gebiedsdelen ten tijde van de oorlog en voorstander van een zelfstandig Nederlands-Indië.

Opvallend is verder het stilzwijgen van Marokkaanse en Turkse organisaties. De meeste lijken ervoor gekozen te hebben Wilders te negeren of hem niet al te serieus te nemen. Gezien de hoge mate van opportunisme van Wilders in dit geval en zijn onkunde op het gebied van radicalisering, terreur en islam is dat misschien niet zo onverstandig, maar de vraag is of ze dit kunnen volhouden wanneer er in een later stadium een nieuw wetsvoorstel over dubbele nationaliteit komt.