In opdracht van het Islamic Institute Netherlands for Education and Research heeft Ineke van der Valk (Universiteit Leiden) een boek samengesteld over islamofobie in relatie tot moskeeën. De aanleiding hiervoor is de zorg in moslimgemeenschappen over weerstand en agressie tegen moskeeën. De essays gaan in op verschillende aspecten van agressie en weerstand tegen moskeeën evenals op de geschiedenis en analyse van overheidsbeleid en de relatie tussen de overheid en moskeeën. Ook de rechtsspraak komt aan de orde.

Enkele opvallende conclusies uit de diverse bijdragen Mohamed Ajouaou, Nouad Aseban, Rasit Bal, Ewoud Butter, Welmoet Boender, Alper Cinar, Hanneke Gelderblom-Lankhout, Martijn de Koning, Roemer van Oordt, Jan Post Hospers, Yavuz Unal en Ineke van der Valk (red.):

  • Daden van agressie tegen moskeeën zijn langzaamaan een structureel gegeven geworden. Het ene jaar waren het er meer, het andere minder, mede afhankelijk van politieke en maatschappelijke gebeurtenissen, binnenslands of daarbuiten. Dit tonen zowel de periodieke Monitor Moslim Discriminatie rapporten van de afgelopen jaren als het overzicht dat op Republiek Allochtonie wordt bijgehouden aan.
  • Een opvallende recente ontwikkeling is de toename van acties bij (nieuwbouw van) moskeeën door verschillende rechtsextreme organisaties.
  • Bij alle voorvallen van agressie tegen moskeeën die voor de rechter geweest zijn en waarvan de uitspraken gepubliceerd zijn (27 in de periode 1999 – 2018) blijkt er sprake geweest te zijn van discriminatoire agressie. In slechts in 1/3 van de gevallen meegenomen door OM of de rechtbank. Zodra dit gebeurt, werkt dit aspect ook strafverhogend.
  • Islamofobie blijkt een reëel problemen volgens veel moslims en de indruk bestaat dat instanties er te weinig tegen doen.
  • Hoewel het beleid aangaande moskeeën niet gericht is op uitsluiting, maar op insluiting is de basis altijd een problematisering van de culturele / religieuze achtergrond van bepaalde categorieën in de samenleving. Moskeeorganisaties moeten binnen dat systeem werken.
  • Haatmisdrijven tegen moskeeën zijn vanaf de jaren ‘90 lange tijd onterecht afgedaan als incidenten. De laatste jaren staat het nadrukkelijker op de politieke agenda, maar vaak met voorwaarden waaraan moskeeorganisaties moeten voldoen. De moskee als bron van geweld overheerst nog steeds het publieke debat.
  • In kringen van moslims dient ook meer gedaan te worden aan bewustwording.
  • Moskeeorganisaties spelen een belangrijke rol in de samenleving, maar deze staat ook onder druk.
  • Moskeeën moeten zelf meer nadenken over de invulling van de veiligheid met in ach tneming van de privacy van mensen.
  • Dialoog kan een belangrijke bijdrage leveren aan de veiligheid.

De inleiding van Ineke van der Valk bevat een uitgebreide en heldere uiteenzetting over discriminatie, islamofobie en racisme. Door het boek heen wordt islamofobie op verschillende manieren opgevat, maar het komt eigenlijk telkens neer op het handelen in een bevooroordeelde en/of discriminerende wijze tegen iedereen die wordt gezien als moslim en tegen instituties die worden gezien als islamitisch.

Het boek is bedoeld voor een breed publiek dat belangstelling heeft voor de plaats van de islam en moslims in de samenleving, maar vooral ook voor politici en beleidsmakers.

Inhoud:
Inleiding – Ineke van der Valk
Besluitvorming moskeebouw bepaald door islamofobe tendensen? – Roemer van Oordt
Discriminerende factoren onderbelicht in gerechtelijke aanpak – Alper Cinar en Nouad Aseban
Ervaringen met moslim discriminatie in de Turkse gemeenschap – Yavuz Unal
De staat van islamofobie. De interactie tussen staat en moskee organisatie in de regulering van moslims – Martijn de Koning
‘Kan de minister aangeven hoe hij deze incidenten duidt?’ De reactie van politici op geweldsincidenten gericht tegen moskeeën – Ewoud Butter
Maatschappelijke uitsluiting en islamofobie: actie en reactie uit moslimhoek – Rasit Bal
Maatschappelijke waarden van moskeeën in Nederland – Welmoet Boender
Een reflectie over de onschendbaarheid van de moskee – Mohamed Ajouaou
Onbekend maakt onbemind – Hanneke Gelderblom en Jan Post Hospers

Ineke van der Valk (red.) Mikpunt moskee |ISBN 9789402190083| 21,99 euro| mei 2019| paperback| 191 pag.

Voor meer informatie of een recensie exemplaar kunt u mailen: m.celik@islamicinsitute.nl. Het boek is te bestellen op bij de reguliere boekhandel en online.